Οι Παραχαράκτες της Ιστορίας Ξεσπαθώνουν

της Μερόπης Τσιμίλλη

Οι φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών στην Καισαριανή την Πρωτομαγιά του 1944 συγκλονίζουν και εμπνέουν.

Συγκλονίζουν, όχι γιατί το τότε έγκλημα δεν είναι γνωστό, αλλά γιατί οι μελλοθάνατοι που εικονίζονται σε αυτές δεν έχουν πια μόνο όνομα, έχουν πρόσωπο, χαμογελούν και βαδίζουν ευθυτενείς προς το θυσιαστήριο, υπερήφανοι για τα ιδανικά τους και με τη βεβαιότητα πως θα έρθει, δεν μπορεί παρά να έρθει, ένας καλύτερος κόσμος. 

Εμπνέουν, διότι θυμίζουν. Και, επειδή θυμίζουν, γίνονται «επικίνδυνες» για εκείνους που έκτισαν εδώ και 80 χρόνια ένα δηλητηριώδες αφήγημα και όσους βολεύτηκαν με το δηλητήριό του και το αναπαράγουν. Διότι (αναδιατυπώνοντας τη ρήση του Μίλαν Κούντερα), ο αγώνας της μνήμης ενάντια στη λήθη είναι αγώνας ενάντια στην εξουσία.

Πέρα από τον βανδαλισμό του Μνημείου στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, που συνιστά χυδαιότατη ύβρη, γινόμαστε μάρτυρες και μιας οργανωμένης «επιχείρησης» αμφισβήτησης της γνησιότητας των φωτογραφιών.

Και ποιοι αμφισβητούν;

• Εκείνοι που παραχάραξαν και παραχαράσσουν την Ιστορία
• Οι θαυμαστές της 4^ης Αυγούστου, του Μεταξά και του Μανιαδάκη
• Οι απόγονοι των δοσίλογων, των γερμανοτσολιάδων, των ταγματασφαλιτών, των μαυραγοριτών, των χιτών, των καταδοτών με τις μαύρες κουκούλες
• Οι ζηλωτές της απριλιανής χούντας
• Οι θαυμαστές του Πλεύρη, του Άδωνη Γεωργιάδη και του Βορίδη, και των δολοφόνων του Παύλου Φύσσα
• Εκείνοι που σηκώνουν το χέρι σε χιτλερικό χαιρετισμό, που ζωγραφίζουν σβάστικες, που τις αναρτούν στα γήπεδα, ενώ παράλληλα δηλώνουν ακραιφνείς εθνικόφρονες
• Εκείνοι που μισούν τους πρόσφυγες και τους μετανάστες
• Οι νέο-ναζιστές του σήμερα που εναγκαλίζονται τον Νετανιάχου και τον Τραμπ.

Αμφισβητούν λοιπόν αυτοί τη γνησιότητα των φωτογραφιών, ως εάν αυτές και μόνο πιστοποιούν την αδιαμφισβήτητη ιστορική αλήθεια. Και επειδή ίσως δεν την γνωρίζουν, ή δεν θέλησαν να την γνωρίσουν, ή δεν τη θυμούνται, να την πούμε με λίγα λόγια:

Στις 31 Οκτώβρη του 1940, από τα κρατητήρια της Γενικής Ασφάλειας της Αθήνας, ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Νίκος Ζαχαριάδης καλούσε τον ελληνικό λαό με ανοιχτό γράμμα του να πολεμήσει ενάντια στο φασισμό.

Πάνω από 2000 κομμουνιστές και δημοκράτες σάπιζαν σε φυλακές και τόπους εξορίας. Την ίδια στιγμή περίπου 600 κρατούμενοι στην Ακροναυπλία υπέβαλαν υπόμνημα στην κυβέρνηση που καταδίκαζε την ιταλική φασιστική επίθεση, καλούσαν σε αντίσταση και ζητούσαν να πολεμήσουν. Το ίδιο αίτημα εξέφρασαν και οι κομμουνιστές κρατούμενοι σε Φολέγανδρο, Ανάφη, Κίμωλο, Γαύδο, Πύλο, Αίγινα κ.α. Η κυβέρνηση όμως, διά στόματος Μανιαδάκη, απέρριψε το αίτημα, ζητώντας να αποκηρύξουν πρώτα τις αντιφασιστικές και κομμουνιστικές τους ιδέες. Χαρακτηριστική η φράση του Μεταξά που είπε: «Εμείς θέλουμε να πολεμήσουμε την Ιταλία, οι κομμουνιστές θέλουν να πολεμήσουν το φασισμό».

Το μεταξικό καθεστώς τους παράδωσε στους Γερμανούς κατακτητές. Από τους 200 κομμουνιστές κρατούμενους που εκτέλεσαν οι Γερμανοί την Πρωτομαγιά του 1944, οι περισσότεροι ήταν κρατούμενοι στις φυλακές της Ακροναυπλίας και είχαν παραδοθεί στους κατακτητές. Πέντε μέρες πριν, οι Γερμανοί εκτέλεσαν 134 κομμουνιστές κρατούμενους των φυλακών Λιβαδειάς. 

Τιμούμε τον κάθε αγωνιστή όπου γης. Θα συνεχίσουμε να θυμόμαστε και να θυμίζουμε.

Θα παλεύουμε.

Και θα έρθει, δεν μπορεί παρά να έρθει, ένας καλύτερος κόσμος. 

Μερόπη Τσιμίλλη

17 Φεβρουαρίου 2026